Spis treści
Receptura flaków z 1966 roku
Flaki z Piask są powszechnie uznawane za najsłynniejsze w Polsce. Ich wyjątkowy smak pochodzi z oryginalnej receptury, opracowanej w 1966 roku. Od prawie sześciu dekad nieprzerwanie są przygotowywane według tej samej, ściśle strzeżonej formuły, co wyróżnia je na tle innych tego typu potraw. To właśnie ta konsekwencja w utrzymywaniu tradycji stanowi o ich fenotypie i kulinarnym dziedzictwie.
Restauracja „Rarytas” w Piaskach, gdzie serwowane są te słynne flaki, działa od 1963 roku. Obiekt, wybudowany staraniem Gminnej Spółdzielni Samopomoc Chłopska, przez lata stał się punktem orientacyjnym na kulinarnej mapie Polski. Lokal nie imituje atmosfery PRL-u, lecz autentycznie zachowuje dawny charakter i smak, przyciągając smakoszy z różnych regionów kraju.
Ryszard Sieczkarz – twórca smaku
Twórcą unikalnej receptury flaków z Piask był Ryszard Sieczkarz. Pojawił się w restauracji „Rarytas” na początku 1966 roku i to właśnie on doprowadził danie na wyżyny smaku. Sieczkarz, który wcześniej prowadził restaurację „Przystań” w podlubelskim Głusku, pilnował procesu przygotowania z aptekarską precyzją, dbając o każdy detal, by smak pozostał niezmienny.
Podobno reżim technologiczny panujący w kuchni „Rarytasu” był porównywalny do tego w laboratoriach. Sieczkarz dbał nawet o to, aby w węglowej kuchni za każdym razem znajdowała się podobna ilość węgla, co świadczy o jego dbałości o powtarzalność smaku. Dzięki jego zaangażowaniu flaki piaseckie stały się prawdziwym fenomenem kulinarnym, cenionym już za czasów PRL.
Kiedy flaki wpisano na listę produktów tradycyjnych?
Flaki z Piask zostały oficjalnie wpisane na listę produktów tradycyjnych Lubelszczyzny w 2016 roku. To potwierdza ich wyjątkowy status i długą historię, sięgającą połowy ubiegłego wieku. Dawniej flaki stanowiły obowiązkowy punkt programu po zakończonych targach końskich w Piaskach, jednych z największych w Polsce. Kupcy pieczętowali udane transakcje nie tylko uściśnięciem dłoni, ale również setką wódki i miską tych tradycyjnych flaków w „Rarytasie”.
Historia flaków w Polsce sięga co najmniej XV wieku. Zupa przygotowywana z obgotowanych płatów przedżołądków wołowych była za czasów PRL potrawą wykwintną. Pokrojone w cienkie paski „flaki” podawano w rosole z marchwią, selerem i majerankiem. Ich zdobycie było trudne, a przygotowanie bardzo pracochłonne, co dodawało im prestiżu na stołach. Smak, barwa i aromat flaków piaseckich szybko uczyniły je przebojem cotygodniowych targów końskich.
"Flaki i co jeszcze" - pytała się wtedy obsługa (i pyta nadal) restauracji „Rarytas“ z Piask na Lubelszczyźnie.
Kto jadał flaki w „Rarytasie”?
Sława flaków z Piask szybko zataczała coraz szersze kręgi, przyciągając gości z całej Polski. Wśród smakoszy tej wyjątkowej zupy znaleźli się liczni artyści, politycy oraz peerelowscy dygnitarze. Często pod lokal podjeżdżały czarne wołgi, a ich pasażerowie znikali w sekretnym pokoiku na zapleczu restauracji. Na parkingu „Rarytasu” nie brakowało rządowych aut ze stolicy, co świadczyło o popularności miejsca wśród ówczesnych elit.
Wśród znanych konsumentów, którzy skusili się na porcję flaków, wymienić można takie osoby jak Wiesław Gołas, Anna Seniuk, Jerzy Zelnik, Wiktor Zin i Maryla Rodowicz. Restaurację odwiedził także prezydent RP Bronisław Komorowski, zarówno jako urzędująca głowa państwa, jak i kilkukrotnie prywatnie. Nie wymagał oddzielnej sali, lecz jadał wśród innych gości, ciesząc się miską flaków, co podkreślało jego sympatię do tego miejsca i potrawy.
Festiwal Flaków – kulinarna tradycja
W 2008 roku flaki z „Rarytasu” stały się inspiracją do stworzenia „Festiwalu Flaków”, który od tego czasu odbywa się w Piaskach w ostatnią niedzielę czerwca. To wydarzenie gromadzi kilka tysięcy osób, które przybywają, aby delektować się smakiem tej kultowej potrawy i celebrować lokalne dziedzictwo kulinarne. Festiwal stał się ważnym punktem na kulturalnej mapie Lubelszczyzny, promując regionalne smaki.
Podczas festiwalu w szranki konkursu na najlepszą zupę stają restauracje i koła gospodyń wiejskich z całej Lubelszczyzny. To okazja do zaprezentowania różnorodności w przygotowaniu flaków, choć to właśnie te z „Rarytasu” są punktem odniesienia. Impreza ta umacnia pozycję flaków piaseckich jako symbolu kulinarnej tradycji regionu i przyciąga zarówno mieszkańców, jak i turystów.
Artykuł i zdjęcie wygenerowane przez sztuczną inteligencję (AI). Pamiętaj, że sztuczna inteligencja może popełniać błędy! Sprawdź ważne informacje. Jeżeli widzisz błąd, daj nam znać.
