Spis treści
Kim była Krystyna Staniszewska?
Pamięć o Krystynie Staniszewskiej, zmarłej 27 grudnia 2025 roku, to przypomnienie o heroicznych czasach, kiedy walka o wolną Polskę wymagała niebywałej determinacji i odwagi. Urodzona 4 maja 1953 roku w Krakowie, szybko włączyła się w działalność wspierającą środowiska niezależne, stając się ważnym ogniwem opozycji antykomunistycznej w latach 1981–1989, zwłaszcza w okresie stanu wojennego.
Jej zaangażowanie wykraczało poza zwykłe wsparcie – to była konkretna, często ryzykowna pomoc, która ratowała życie i podtrzymywała ducha oporu. W latach 1981–1984 aktywnie współpracowała z belgijską organizacją charytatywną, której przedstawicielką była Christina Mahy-Aleksander, niosąc nieocenioną pomoc strukturom NSZZ „Solidarność” Regionu Małopolska. Odgrywała kluczową rolę w transporcie leków i środków medycznych, co w tamtych czasach było misją wysokiego ryzyka.
Uniwersytet Latający w Dąbrowie Górniczej
Działalność Krystyny Staniszewskiej nie ograniczała się jedynie do Krakowa; jej wpływy sięgały daleko w Zagłębie Dąbrowskie, gdzie w latach 1983–1988 ściśle współpracowała z Regionem Śląsko-Dąbrowskim NSZZ „Solidarność”. To właśnie tam współorganizowała spotkania i wykłady, które tworzyły swoisty „Uniwersytet Latający”, kontynuację przedwojennych tradycji Wszechnicy Górnośląskiej, będącej namiastką wolnej myśli w zniewolonym kraju.
Było to miejsce, gdzie rodziły się idee i umacniał opór, a wszystko to działo się we współpracy z lokalnymi środowiskami opozycyjnymi, takimi jak Aleksandra Izdebska, Marek i Ewa Linczowscy oraz Herbert Rennert. Te podziemne struktury edukacyjne były oazą dla tych, którzy pragnęli niezależnej wiedzy i wolnej dyskusji, stanowiąc realne zagrożenie dla komunistycznej propagandy.
Duszpasterstwo Ludzi Pracy. Czym się zajmowało?
Szczególne znaczenie w jej biografii miała działalność przy parafii pw. św. Antoniego z Padwy w Dąbrowie Górniczej, która stała się prawdziwym centrum opozycji. Od listopada 1984 roku do 1989 roku Krystyna Staniszewska współorganizowała tam patriotyczne Msze św. za Ojczyznę, będące manifestacją wiary i niezgody na reżim. Koordynowała także spotkania działaczy z różnych ośrodków, budując sieć oporu.
W 1984 roku Staniszewska była współtwórczynią Duszpasterstwa Ludzi Pracy „Huty Katowice”, gdzie do 1989 roku pełniła funkcję wiceprzewodniczącej. Prowadziła „Kronikę Wydarzeń”, skrupulatnie dokumentującą działalność duszpasterstwa, a także współorganizowała prelekcje z udziałem przedstawicieli niezależnych środowisk nauki i kultury. Wśród uczestników tych spotkań można wymienić takie osobistości jak prof. Marian Marek Drozdowski, doc. Jan Strzelecki, red. Jan Górski, Henryk Wujec, a także aktorzy: Katarzyna Łaniewska, Ewa Skarżanka i Andrzej Przybylski – co świadczy o randze i znaczeniu tych wydarzeń.
Wsparcie dla represjonowanych i kolportaż
Krystyna Staniszewska nie ograniczała się jedynie do roli organizatorki i łączniczki; jej serce biło dla tych, którzy ponieśli największe ofiary w walce o wolność. Aktywnie angażowała się w pomoc osobom represjonowanym, więzionym oraz ich rodzinom, pokazując, że solidarność to nie tylko puste słowo, ale realne wsparcie w najtrudniejszych chwilach. Brała udział w akcjach protestacyjnych na terenie Zagłębia Dąbrowskiego, zbierając podpisy pod apelami o uwolnienie więźniów politycznych.
Jej determinacja przejawiała się również w działalności rocznicowej oraz w niebezpiecznym kolportażu prasy i wydawnictw drugiego obiegu, które były jedynym źródłem niezależnych informacji. Współorganizowała wystawy o tematyce patriotyczno-religijnej, koncerty towarzyszące Mszom św. za Ojczyznę oraz wyjazdy na ważne uroczystości patriotyczne, które podtrzymywały ducha narodu i umacniały poczucie wspólnoty.
Łącznik i budowanie nowej Polski
Pani Staniszewska pełniła niezwykle ważną funkcję łącznika, spajając rozproszone środowiska opozycyjne w Dąbrowie Górniczej i Krakowie. W czasach, gdy każde połączenie mogło być monitorowane, a każdy ruch śledzony, jej rola była kluczowa dla utrzymania ciągłości oporu i wymiany informacji. Od września 1988 roku do marca 1989 roku współpracowała także z redakcją pisma „Wolny Związkowiec”, przyczyniając się do szerzenia niezależnego słowa.
Kulminacją jej działań było uczestnictwo w tworzeniu Komitetu Obywatelskiego w Dąbrowie Górniczej w 1989 roku oraz w działaniach informacyjnych przed historycznymi wyborami 4 czerwca 1989 roku. Rok później została przewodniczącą Komitetu Obywatelskiego „Solidarność” w tym mieście, co było symbolicznym zwieńczeniem jej wieloletniej walki o demokratyczną Polskę. Jej zaangażowanie pokazuje, jak jednostka może zmieniać bieg historii.
Kiedy odbędzie się pogrzeb Krystyny Staniszewskiej?
Uroczystości pogrzebowe Krystyny Staniszewskiej odbędą się w piątek 2 stycznia 2026 roku, co daje czas na godne pożegnanie z tą wybitną postacią. Msza św. żałobna zostanie odprawiona o godzinie 10:00 w kościele pw. św. Antoniego z Padwy w Dąbrowie Górniczej (Wzgórze Gołonoskie) – miejscu, które było świadkiem wielu jej patriotycznych działań. To właśnie tam wiele lat temu Staniszewska współorganizowała Msze za Ojczyznę, budując opór w sercach Polaków.
Po nabożeństwie żałobnym, kondukt pogrzebowy uda się do Krakowa, gdzie odbędą się dalsze uroczystości. Pochówek Krystyny Staniszewskiej nastąpi na Cmentarzu Komunalnym przy ul. Darwina 1g, a zmarła spocznie tam u boku swojego męża, kończąc swoją ziemską wędrówkę. Będzie to moment refleksji nad jej życiem i poświęceniem dla wolności kraju.
Artykuł i zdjęcie wygenerowane przez sztuczną inteligencję (AI). Pamiętaj, że sztuczna inteligencja może popełniać błędy! Sprawdź ważne informacje. Jeżeli widzisz błąd, daj nam znać.
