Spowolnienie inwestycji samorządowych w Polsce
Czasopismo "Wspólnota" opublikowało najnowszy ranking zatytułowany "Inwestycje samorządów 2025". Analiza wskazuje, że po rekordowym roku 2023, gdy samorządy realizowały wiele inwestycji, w 2024 roku odnotowano spadek wydatków gmin i miast na ten cel. Przyczyny tego spowolnienia są wielorakie i mają charakter systemowy.
Główne czynniki wpływające na zmniejszenie aktywności inwestycyjnej to wzrost obciążeń związanych z wydatkami bieżącymi oraz wysokie obciążenie spłatami wcześniejszych kredytów, co jest efektem utrzymujących się wysokich stóp procentowych. Dodatkowo, nastąpił cykliczny spadek wielkości dotacji z funduszy unijnych, a także wygaszenie znacznej części wsparcia w postaci rządowych programów, takich jak Polski Ład.
Jak liczono wydatki majątkowe?
Metodyka przygotowania rankingu "Inwestycje samorządów 2025" pozostała niezmieniona w porównaniu do lat poprzednich. Pod uwagę wzięto sumę wydatków majątkowych poniesionych przez samorządy w ciągu ostatnich trzech lat, czyli od 2022 do 2024 roku. W przypadku miast wojewódzkich oraz innych miast na prawach powiatu, dodatkowo uwzględniono wartość inwestycji finansowanych samodzielnie przez spółki komunalne.
Taki sposób kalkulacji pozwala na unikanie chwilowych, dużych wahań wskaźnika stanowiącego podstawę rankingu. Wydatki inwestycyjne, szczególnie w mniejszych jednostkach, charakteryzują się znaczną cyklicznością, mogąc być bardzo wysokie w jednym roku, by następnie okresowo spadać. Uwzględnianie wydatków majątkowych, a nie tylko inwestycyjnych, jest uzasadnione tym, że środki na dokapitalizowanie spółek często są przeznaczane na wsparcie projektów inwestycyjnych.
"W ten sposób unikamy dużych, chwilowych wahań wskaźnika będącego podstawą rankingu. Wydatki inwestycyjne, zwłaszcza w mniejszych jednostkach, cechują się znaczną cyklicznością. W poszczególnych latach mogą być bardzo wysokie, co wiąże się z realizacją ważnej inwestycji, aby potem okresowo spadać do znacznie niższego poziomu. Uzasadnieniem uwzględniania wydatków majątkowych – a nie tylko inwestycyjnych – jest fakt, że np. wydatki na dokapitalizowanie spółek są de facto często przeznaczane na wsparcie projektów inwestycyjnych" – informują autorzy rankingu.
Kategorie i liderzy rankingów
Artykuł i zdjęcie wygenerowane przez sztuczną inteligencję (AI). Pamiętaj, że sztuczna inteligencja może popełniać błędy! Sprawdź ważne informacje. Jeżeli widzisz błąd, daj nam znać.