Spis treści
Rząd przyjął projekt ustawy
Rada Ministrów dała zielone światło dla projektu ustawy, która ma kluczowe znaczenie dla przyszłości polskiego górnictwa. Nowe przepisy mają umożliwić spółkom górniczym stopniową likwidację kopalń, przy jednoczesnym wsparciu finansowym państwa. Proces ten ma przebiegać w sposób akceptowalny społecznie, minimalizując negatywne skutki dla pracowników i regionów.
Projekt ustawy, przedłożony przez ministra energii, stanowi fundament dla transformacji sektora. Głównym elementem pakietu osłonowego dla górników jest jednorazowa odprawa pieniężna, ale to nie jedyne wsparcie, na jakie mogą liczyć pracownicy objęci restrukturyzacją. Zakres świadczeń jest szerszy i obejmuje również inne formy pomocy.
Ile wynosi odprawa dla górników?
Zgodnie z przyjętym projektem, pracownicy likwidowanych kopalń będą mogli skorzystać z kilku form wsparcia. Największe zainteresowanie budzi jednorazowa odprawa w wysokości 170 tys. zł netto. Kwota ta będzie zwolniona ze składki zdrowotnej i podatku dochodowego, co stanowi istotną ulgę dla beneficjentów.
O jednorazową odprawę pieniężną mogą wnioskować pracownicy z minimalnym stażem pracy wynoszącym trzy lata. Oprócz tego świadczenia, pakiet osłonowy przewiduje również inne rozwiązania, mające na celu zabezpieczenie bytowe górników w okresie przejściowym. To kompleksowe podejście do wsparcia odchodzących pracowników.
Jakie urlopy przewiduje ustawa?
Pakiet osłonowy dla górników zawiera szczegółowe regulacje dotyczące urlopów, które mają ułatwić pracownikom adaptację do nowych warunków. Urlop górniczy może trwać do pięciu lat, a podczas jego trwania pracownik otrzyma 80 procent swojego wynagrodzenia. Wysokość świadczenia jest obliczana tak jak za urlop wypoczynkowy, co zapewnia stabilność finansową.
Dodatkowo, projekt ustawy przewiduje urlop dla pracowników zakładów przeróbki mechanicznej węgla. Ten rodzaj urlopu może trwać do czterech lat, również z wynagrodzeniem na poziomie 80 procent pensji urlopowej. Tego typu rozwiązania mają zabezpieczyć finansowo pracowników w okresie przejściowym, dając im czas na przekwalifikowanie lub znalezienie nowego zatrudnienia.
Kto skorzysta z pakietu?
Świadczeniami osłonowymi zostaną objęci pracownicy Polskiej Grupy Górniczej, Południowego Koncernu Węglowego oraz Węglokoksu Kraj. Ministerstwo Energii szczegółowo wyjaśnia zakres działania nowych mechanizmów wsparcia. Są to kluczowe podmioty w polskim sektorze węglowym, które jako pierwsze doświadczą skutków planowanej transformacji.
Mechanizmy osłonowe w przyszłości mogą objąć również pracowników Jastrzębskiej Spółki Węglowej oraz Lubelskiego Węgla Bogdanka. Decyzja o włączeniu tych podmiotów do systemu będzie jednak wymagała podjęcia oddzielnych ustaleń i analiz. Otwiera to możliwość rozszerzenia wsparcia w zależności od dalszych potrzeb i przebiegu restrukturyzacji.
Co na to związkowcy?
Mimo przyjęcia projektu przez rząd, strona społeczna podchodzi do sprawy z rezerwą. Dominik Kolorz, szef śląsko-dąbrowskiej „Solidarności”, po spotkaniu z przedstawicielami rządu w Warszawie, nie krył, że przed górnikami jeszcze długa droga. Związkowcy podkreślają, że ostateczny kształt ustawy poznamy dopiero po pracach w Sejmie.
Wciąż brakuje odpowiedzi na kluczowe pytania, m.in. o to, czy węgiel zostanie oficjalnie uznany za paliwo przejściowe. Ta niepewność sprawia, że spółki górnicze wciąż czekają na wiążące i szybkie decyzje dotyczące ich przyszłości. Brak precyzyjnych ustaleń utrudnia planowanie i dalsze działania w sektorze.
Kiedy koniec wydobycia węgla?
Nowe przepisy to element szerszego planu transformacji energetycznej Polski. Jak przekazała Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, w ciągu dziesięciu lat planowane jest zakończenie działalności pięciu kopalń. Całkowite zakończenie wydobycia węgla energetycznego przewidziane jest do 2049 roku, zgodnie z rządowymi założeniami.
Proces ten dotyczy przedsiębiorstw wydobywających węgiel kamienny inny niż koksujący. Jest to kluczowy element strategii państwa w zakresie odchodzenia od paliw kopalnych i przestawiania się na inne źródła energii. Długoterminowa perspektywa transformacji wymaga skoordynowanych działań na wielu płaszczyznach.
Co z terenami po kopalniach?
Projekt ustawy zakłada również rozwiązania dla terenów po likwidowanych kopalniach. Majątek tych zakładów, w tym grunty, będzie mógł być przekazywany w formie darowizny, na przykład na rzecz samorządów. Ma to otworzyć drogę do nowych inwestycji i efektywnego wykorzystania poprzemysłowych obszarów.
Działania te mają umożliwić budowę nowej infrastruktury oraz realizację projektów rewitalizacyjnych, które pomogą w rozwoju gospodarczym regionów pogórniczych. Celem jest tworzenie nowych miejsc pracy i ożywienie lokalnych społeczności. Przekazanie gruntów pozwoli na ich zagospodarowanie zgodnie z potrzebami lokalnymi.
Zatrudnienie w górnictwie
Według danych Agencji Rozwoju Przemysłu, w sierpniu 2025 roku w sektorze górnictwa i energetyki węgla kamiennego pracowało około 72 tysiące osób. Dla porównania, w styczniu 2007 roku zatrudnienie wynosiło blisko 119 tysięcy osób. Obserwuje się zatem znaczący spadek zatrudnienia w tym sektorze na przestrzeni kilkunastu lat.
Przyjęte rozwiązania legislacyjne mają wejść w życie po czternastu dniach od ich ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Oznacza to, że proces wdrażania pakietów osłonowych rozpocznie się wkrótce po zakończeniu wszystkich procedur formalnych i publikacji aktu prawnego.
Artykuł i zdjęcie wygenerowane przez sztuczną inteligencję (AI). Pamiętaj, że sztuczna inteligencja może popełniać błędy! Sprawdź ważne informacje. Jeżeli widzisz błąd, daj nam znać.
