Spis treści
Nastroje Polaków wobec UE
Najnowsze badanie przeprowadzone przez United Surveys dla Wirtualnej Polski ukazuje zmieniające się podejście Polaków do członkostwa w Unii Europejskiej. Przez lata Polska była uznawana za jeden z najbardziej proeuropejskich krajów, jednak obecne dane wskazują na niepokojący wzrost eurosceptycyzmu w społeczeństwie. Analiza wyników sondażu rzuca nowe światło na skalę podziałów i nastrojów dotyczących przyszłości Polski w strukturach unijnych.
Badanie to jest szczególnie istotne, ponieważ dotyczy kwestii rozpoczęcia procedury wyjścia z UE, czyli potencjalnego Polexitu. Wyniki te są alarmujące dla zwolenników integracji europejskiej i stanowią ważny punkt odniesienia w debacie publicznej. Zmiana nastrojów społecznych jest zauważalna i wskazuje na ewolucję postaw wśród obywateli.
Czy Polska powinna opuścić Unię?
Pytanie zadane respondentom brzmiało: "Czy Polska powinna w najbliższym czasie rozpocząć procedurę wyjścia z UE?". Odpowiedzi rozłożyły się w sposób, który pokazuje zarówno dominującą większość proeuropejską, jak i znaczącą grupę zwolenników Polexitu. Zdecydowanie przeciwko wystąpieniu z Unii opowiedziało się 48,6% badanych, natomiast "raczej nie" wskazało 17,1%.
Łącznie przeciwników opuszczenia Wspólnoty jest 65,7%, co nadal stanowi wyraźną większość. Jednakże grupa opowiadająca się za Polexitem osiągnęła poziom 24,7%. Składa się ona z 13,1% osób, które odpowiedziały "raczej tak", oraz 11,6% "zdecydowanie tak". Pozostałe 9,6% respondentów nie miało wyrobionego zdania lub odpowiedziało "trudno powiedzieć".
"Jeszcze kilkanaście lat temu wyjście Polski z Unii Europejskiej było polityczną fantastyką" - zauważa Marcin Duma, prezes IBRiS.
Historyczna zmiana społeczna
Marcin Duma, prezes IBRiS, podkreślił historyczny charakter prezentowanych wyników sondażu. Przypomina on, że w referendum akcesyjnym z 2003 roku poparcie dla członkostwa w Unii Europejskiej wynosiło ponad 77%. Przez kolejne lata wskaźniki te oscylowały w granicach 80-90%, co świadczyło o silnym euroentuzjaźmie w Polsce.
Obecne dane pokazują, że sytuacja uległa znaczącej zmianie. Dyskusja o przyszłości Polski w UE przestała być tematem zarezerwowanym wyłącznie dla elit politycznych. Staje się ona istotnym sporem o definiowanie polskiej nowoczesności, dotykającym szerokich warstw społeczeństwa.
"Polska znalazła się w punkcie, w którym pytanie o przyszłość relacji z UE przestało dotyczyć wyłącznie politycznych elit, stało się sporem o to, czym jest polska nowoczesność i kto ma prawo ją definiować. I właśnie dlatego liczby te są czymś więcej niż tylko sondażem. Są sygnałem głębokiej zmiany społecznej, która dopiero zaczyna się ujawniać" - dodał Marcin Duma.
Kto popiera Polexit najbardziej?
Analiza wyników badania z podziałem na elektoraty partii politycznych przynosi ciekawe spostrzeżenia, choć bazuje na deklaracjach z wyborów parlamentarnych 2023 roku. Okazuje się, że to wyborcy Prawa i Sprawiedliwości stanowią obecnie najbardziej eurosceptyczną grupę w Polsce. Aż 47% wyborców tej partii deklaruje chęć wyjścia z Unii Europejskiej.
Wśród elektoratu PiS, 29% to zwolennicy "zdecydowani" opuszczenia Wspólnoty. Jednocześnie tylko co trzeci wyborca Prawa i Sprawiedliwości, czyli 33%, jest twardym przeciwnikiem Polexitu. To wskazuje na znaczący odsetek osób w tej grupie, które wyrażają otwartość na opuszczenie UE.
Stanowisko innych partii
Konfederacja, choć często kojarzona z eurosceptycyzmem, zajmuje drugie miejsce w rankingu poparcia dla wyjścia z Unii. W jej elektoracie 41% osób opowiada się za Polexitem, z czego 19% to zwolennicy "zdecydowani". Co warte podkreślenia, wyborcy Konfederacji są najbardziej otwarci na ideę Polexitu, gdyż zaledwie 8% kategorycznie ją odrzuca.
Koalicja Obywatelska, Nowa Lewica i Trzecia Droga prezentują natomiast wyraźnie proeuropejski monolit. Sprzeciw wobec wyjścia z UE deklaruje odpowiednio 83% wyborców KO, 88% Lewicy i 83% Trzeciej Drogi. Wśród wyborców Koalicji Obywatelskiej i Nowej Lewicy odsetek osób "zdecydowanie" popierających Polexit wynosi 0%, co świadczy o ich niezachwianym poparciu dla członkostwa w UE.
Płeć a eurosceptycyzm
Sondaż ujawnia również zróżnicowanie postaw wobec Polexitu w zależności od płci. Mężczyźni znacznie częściej deklarują "zdecydowanie tak" na pytanie o rozpoczęcie procedury wyjścia z UE. Aż 19% mężczyzn to twardzi zwolennicy Polexitu, co oznacza, że niemal co piąty badany Polak kategorycznie opowiada się za opuszczeniem Unii.
Łącznie z odpowiedzią "raczej tak", która wśród mężczyzn wynosi 9%, grupa eurosceptyków w tej grupie sięga 28%. Wśród kobiet poparcie dla "twardego" Polexitu jest natomiast znacznie niższe i wynosi zaledwie 3%. Panie częściej wybierają odpowiedź "raczej tak" (18%), co oznacza, że choć są ostrożniejsze w radykalnych deklaracjach, grupa umiarkowanych eurosceptyczek stanowi 21%.
Artykuł i zdjęcie wygenerowane przez sztuczną inteligencję (AI). Pamiętaj, że sztuczna inteligencja może popełniać błędy! Sprawdź ważne informacje. Jeżeli widzisz błąd, daj nam znać.
