Spis treści
Jak powstała ulica Ludna?
Zanim ulica Ludna na warszawskim Powiślu zyskała swoją nazwę, była to droga biegnąca wzdłuż wąwozu niewielkiej rzeczki. Już w pierwszej połowie XVIII wieku teren ten charakteryzował się obecnością bujnych ogrodów, które nadawały okolicy zielony charakter. Około 1740 roku nastąpiła istotna zmiana, kiedy to utworzono tu rozległy kompleks znany jako Ekonomia Saska. Obejmował on ogród warzywniczo-owocowy, browar, piekarnię, kuźnię oraz liczne zabudowania gospodarcze, co stanowiło ważne zaplecze dla ówczesnej Warszawy.
W połowie XVIII wieku obszar ten został formalnie uznany za ulicę. Pomimo nadania nazwy, Ludna pozostawała wówczas słabo zaludniona, zaledwie trzema niewielkimi domami, co było źródłem jej ironicznej nazwy. Sytuacja zaczęła się powoli zmieniać dopiero w 1770 roku, gdy architekt Szymon Bogumił Zug zaprojektował nowy browar. Ten obiekt był jednym z pierwszych kroków do większego rozwoju tej części Powiśla.
Kto założył pierwszy angielski park?
Prawdziwy przełom w historii ulicy Ludnej nastąpił w 1772 roku dzięki Kazimierzowi Poniatowskiemu, bratu króla Stanisława Augusta. To on zadecydował o założeniu przy rogu Ludnej i Solca wspaniałego ogrodu oraz wzniesieniu pałacu, co znacząco podniosło prestiż tej lokalizacji. Działania Poniatowskiego przyczyniły się do powstania nowej, eleganckiej zabudowy w rejonie.
Co warte podkreślenia, wzdłuż ulicy Ludnej powstał wtedy również pierwszy w Warszawie park angielski. Ten nowatorski projekt, również autorstwa architekta Szymona Bogumiła Zuga, charakteryzował się sztucznymi ruinami i klasyczną kolumnadą, które idealnie wpisywały się w estetykę epoki. Park ten stanowił oazę zieleni i miejsce wypoczynku dla mieszkańców stolicy, przyczyniając się do rozwoju kulturalnego miasta.
Co zniszczyła powódź z 1813 roku?
W latach 1783-1784 ogród Poniatowskiego zmienił właściciela, przechodząc w ręce Aleksandra Sapiehy. Niestety, ulica Ludna doświadczyła tragicznego wydarzenia w 1813 roku, gdy katastrofalna powódź doszczętnie zniszczyła jej zabudowę. To zdarzenie na długo odcisnęło piętno na wyglądzie tej części Powiśla, opóźniając jej dalszy rozwój i odbudowę infrastruktury.
W czasach Królestwa Kongresowego obszar dawnej Ekonomii Saskiej przeszedł kolejną transformację. W przebudowanym browarze uruchomiono fabrykę kobierców, co zapoczątkowało proces industrializacji regionu. W 1865 roku na terenie Ludnej powstały zakłady gazowe, które funkcjonowały aż do około 1930 roku, a następnie służyły jako zakład doświadczalny. W tym samym czasie, na rozparcelowanym terenie ogrodu "Na Solcu", zaczęły powstawać liczne kamienice czynszowe, zmieniając charakter ulicy na bardziej miejski.
Kiedy Ludna zyskała tramwaje?
Rok 1922 przyniósł znaczące usprawnienie w komunikacji, ponieważ przez ulicę Ludną poprowadzono linię tramwajową. To wydarzenie znacząco zwiększyło dostępność i znaczenie tej części miasta, ułatwiając mieszkańcom przemieszczanie się i integrując Ludną z siecią komunikacyjną Warszawy. Okres międzywojenny był czasem dalszego rozwoju infrastrukturalnego i urbanistycznego.
W latach 1923-1924 przy ulicy Ludnej 9 wzniesiono dom mieszkalny Pocztowej Kasy Oszczędności, co było kolejnym dowodem na rosnące znaczenie i prestiż tej lokalizacji. Niestety, dynamiczny rozwój ulicy został brutalnie przerwany przez tragiczne wydarzenia II wojny światowej. Cała zabudowa Ludnej uległa zniszczeniu w 1944 roku, pozostawiając po sobie jedynie ruiny i zgliszcza, co stanowiło ogromną stratę dla dziedzictwa architektonicznego Powiśla.
Jaka jest współczesność ulicy Ludnej?
Po zakończeniu wojny i okresie powojennej odbudowy, w latach pięćdziesiątych ulica Ludna została włączona do nowo utworzonego Centralnego Parku Kultury. Obecnie obszar ten jest znany jako Park imienia marszałka Edwarda Rydza-Śmigłego, stanowiąc ważny element zielonej infrastruktury Warszawy. Park ten oferuje mieszkańcom przestrzeń do rekreacji i wypoczynku, kontynuując tradycję ogrodów, które istniały tu wieki temu.
W latach 1964-1968 na części ulicy Ludnej powstały nowe domy mieszkalne w ramach osiedla "Ludna", zaprojektowane przez architektów Z. Stępińskiego i A. Milewskiego. Przy rogu Wioślarskiej, pod obecnym numerem 1, wzniesiono również siedzibę Biura Projektów Służby Zdrowia, co świadczy o jej roli jako ważnego punktu na mapie miasta. Dziś ulica Ludna łączy bogatą historię z nowoczesnością, będąc świadkiem burzliwych przemian warszawskiego Powiśla, od niemal pustego traktu do tętniącego życiem miejsca.
Artykuł i zdjęcie wygenerowane przez sztuczną inteligencję (AI). Pamiętaj, że sztuczna inteligencja może popełniać błędy! Sprawdź ważne informacje. Jeżeli widzisz błąd, daj nam znać.
